Ông Vũ Thế Bình, phụ trách vụ Lữ hành, Tổng cục Du lịch, nhận xét rằng điểm yếu nhất của doanh nghiệp trong ngành này là tính liên kết rất kém, sẵn sàng phá bỏ cam kết vì lợi ích cá nhân. 

“Sinh” nào thật, “Sinh” nào giả?

Lòng vòng trong khu vực phố cổ, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, ai nấy hoa cả mắt vì các biển hiệu Sinh cafe travel, Sinh cafe - open tour,  Sinh café… loạn xà ngầu. Ghé vào khách sạn Hanoi Cozy (số 6 phố Cầu Gỗ) hỏi thì lễ tân thề sống thề chết rằng mình mới là Sinh thật, còn các chỗ khác làm “đại lý cho nhà em”. Sang văn phòng treo biển công ty cổ phần Du lịch Tre Việt ngay sát vách, ông bán tour cao giọng: “Những biển hiệu xung quanh đều ăn cắp thương hiệu của anh”.

Cửa hiệu nào cùng đề "Sinh Cafe".

Ông Vũ Ngọc Tuân, trưởng phòng Mở, công ty Du lịch dịch vụ Hà Nội (Hanoi Toserco), bức xúc: “Trong khu phố cổ đang có gần 50 cơ sở du lịch ngang nhiên treo biển Sinh cafe. Chúng tôi hiện chỉ còn hoạt động nhỏ lẻ, doanh thu giảm 80% so với năm 2002”. Tháng 1/1998, Hanoi Toserco được Cục Sở hữu công nghiệp (nay là Cục Sở hữu trí tuệ) cấp chứng nhận đăng ký nhãn hiệu hàng hoá độc quyền cho thương hiệu Sinh café. Khi đó, thương hiệu này nổi tiếng Việt Nam với các chương trình “mở” dành cho Tây “ba-lô”, được nhiều sách hướng dẫn du lịch của nước ngoài giới thiệu trang trọng. 

Tuy nhiên, từ năm 2002, hàng loạt nhân viên hoặc đại lý cũ của Hanoi Toserco tách ra làm ăn riêng và “ẵm” luôn thương hiệu trên, tranh giành khách kịch liệt bằng cách hạ giá bừa bãi, cắt giảm chất lượng dịch vụ, lừa đảo... Ông Tuân nói, 7 năm qua, Hanoi Toserco đã nhiều lần cầu cứu cơ quan quản lý du lịch, chính quyền địa phương, công an các cấp tại Hà Nội nhưng không được giải quyết thấu đáo. 

Lời hứa… gió bay

Hình thức cạnh tranh không lành mạnh “cổ xưa” nhất nhưng vẫn phổ biến là phá giá, giảm chất lượng dịch vụ để tranh giành khách. Ông Phùng Quang Thắng, Trưởng phòng Nghiên cứu phát triển, Tổng công ty Du lịch Hà Nội, ngao ngán vì chủ trương đúng đắn của Tổng cục Du lịch thu hút khách đường bộ Thái Lan đến miền Trung đã bị nhiều công ty lữ hành tại khu vực này phá hỏng từ ba năm nay. Lần lượt từng công ty một “tự nguyện” giảm giá tour 5 ngày 4 đêm từ hơn 200 USD một khách xuống còn 120 - 130 USD. Dĩ nhiên chất lượng dịch vụ cũng bị kéo xuống dưới mức… bình dân.

Ông Vũ Thế Bình thừa nhận hiện có thông tin một số doanh nghiệp bán tour giá rẻ rồi “bán” khách cho hướng dẫn viên đưa đi mua hàng giả, sử dụng dịch vụ phụ giá đắt… để trích tiền hưởng lợi bất chính nộp trả công ty. 

Bà Đỗ Thị Xuân Thắng, Phó giám đốc công ty liên doanh du lịch Exotissimo - Cesais tại Hà Nội phàn nàn đã giảm lợi nhuận tối đa nhưng vẫn đành mất nhiều đối tác châu Âu vì có một số công ty nhỏ giảm giá… bạo hơn. Giám đốc kinh doanh khách sạn Movenpick Hanoi Nghiêm Thu Thủy rất lo lắng tình trạng nhiều khách sạn 5 sao tại Hà Nội phá giá ồ ạt hòng tranh giành khách trong giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 9. Ông Vũ Thế Bình cũng cho rằng “khuyến mãi” quá đà như vậy là tiêu cực vì phá vỡ định hướng chung của Tổng cục Du lịch (chỉ giảm giá tới 50%).

Giám đốc Công ty lữ hành Hanoitourist Lưu Đức Kế rất bất bình trước tình trạng tại TP HCM và Hà Nội, nhiều đơn vị kinh doanh lữ hành quốc tế trái phép, trốn thuế, không phải ký quỹ 250 triệu đồng, sao chép tour của hãng khác mà không mất kinh phí khảo sát… nhưng cơ quan thẩm quyền lại bỏ qua hoặc chậm xử lý. Đặc biệt, hiện tượng người Đài Loan, Hàn Quốc kinh doanh lữ hành “chui” tại Việt Nam phổ biến gần 10 năm nay, nhưng vẫn không được xử lý triệt để.